Alde Feanen, gelegen aan het Sanemeer, is een natuurgebied dat haar oorsprong kent door het winnen van turf. Het landschap is door de decennia heen veranderd van een open landschap met arbeiderswoningen, naar een moerassig onland als terrein van vissers, jagers en rietwerkers tot een landschap met buitenverblijven. In 2006 is dit gebied aangewezen als natura 2000 gebied.
Ontwerp en landschap
De buitenverblijven rond het Sanemeer staan als solitaire woningen op haar percelen in het landschap omringd door groen. Het oude arbeidershuis Pondok karakteriseerde zich door een rietenkap en kent haar oorsprong uit 1934. Door de jaren heen zijn de arbeiderswoningen getransformeerd naar buitenverblijven, zo ook Pondok. De oude arbeiderswoning Pondok bestaat uit twee losse bouwdelen; een woning en een latere uitbreiding met een vrijstaand boothuis. Door de slechte staat van de bestaande woning ontstond de kans om de twee losse volumes weer samen te voegen tot een solitair buitenverblijf in haar landschap.
Ligging en oriëntatie
Het nieuwe buitenverblijf ligt langs de kade van het eiland op de scheiding tussen land en water. Deels beschut achter het riet en omringd door groene bomen in het moeras. Vanuit de landschappelijke inbedding is de noklijn uitgevoerd als een punt aflopend naar drie gootlijnen waardoor het nieuwe buitenverblijf rondom maximaal omarmd wordt door haar groen. Een drietal kopgevels waaraan de verblijfsfuncties liggen zijn als transparante, kleinschalige huisjes vormgegeven wetende; koken, eten en zitten met ieder haar eigen oriëntatie.
Volledig houten casco als natuurlijke identiteit
Met Pondok zijn wederom mooie stappen gemaakt door esthetische verfijning in de ruwbouw. Het volledig houten casco (van begane grondvloer t/m het dak) staat los van het maaiveld op stalen schroefpalen. Door het aandachtig detailleren van ruwbouw-elementen en het minimaliseren van materialen is de woning gemakkelijk te demonteren. In de woning is dezelfde aandacht voor detail op veel plekken terug te zien. Zo zijn onder het riet zijn roosters opgenomen voor de aanvoer van natuurlijke lucht. Ook het leidingwerk is een mooi voorbeeld hiervan, dit is volledig weggewerkt in de CLT-constructie van de woning. De oude identiteit van Pondok met haar rietenkap heeft een nieuw oorsprong gekregen door de daken en gevels van het nieuwe buitenverblijf opnieuw te bekleden met riet.
Kunst van het weglaten
De kunstmatige behuizing van de verlichtingsarmaturen is weggelaten. De armaturen zijn gemodificeerd en geïntegreerd door het uitfrezen van conische sparingen in de kruislaagshouten elementen waarin de lichtbron is geplaatst, pure schoonheid.
Zelfvoorzienend & energieneutraal
Het buitenverblijf is gelegen op een eiland en alleen per boot bereikbaar. Elektra wordt opgewekt middels zonnepanelen en opgeslagen in een accu. Een septictank maakt een eigen riolering mogelijk middels bezinking op eigen terrein en drinkwater wordt ter plaatse gefilterd en gezuiverd. Natuurlijke beleving en rust in optima forma.
Het volledig houten casco staat los van het maaiveld en is tot in detail ontworpen als demontabel, zelfvoorzienend buitenverblijf. Met riet, hout en een uitgepuurde detaillering ontstaat een plek waar architectuur, natuur en autonomie samenvallen.
Pondok gaat vanzelfsprekend op in het landschap. Riet en glas laten het gebouw samensmelten met de natuur, terwijl royale glaspartijen het buitenleven tot diep in het huis brengen. Binnen en buiten vloeien in elkaar over in een ontwerp dat één is met zijn omgeving.
Erwin Hooghiemstra, opdrachtgever
Landschap & positie
Op de grens van land en water ligt Pondok teruggetrokken achter riet en bomen, zorgvuldig ingebed in het Natura 2000-landschap van Alde Feanen. De kaplijnen lopen af naar het groen, waardoor het buitenverblijf niet contrasteert maar opgaat in zijn omgeving.
1/3
We werken graag met opdrachtgevers die verder kijken dan de opgave. Die geloven dat een goed gebouw begint met samenwerking en aandacht.
